................. .................

Çocukta İstenmeyen Davranışlar

         İSTENMEYEN DAVRANIŞLAR

   İnsan davranışlarının temelinde gereksinimleri yatar. Gereksinimler, onları gidermeye iten dürtü yaratırlar. Dürtü sonunda belli yönde etkinlik eğilimi olan güdüler oluşur ve insan uygun durumlarda güdüleri yönünde davranışa geçebilir.
   Okulda, eğitsel çabaları engelleyen her tür davranış, istenmeyen davranış olarak adlandırılır.
   İstenmeyen davranışlardan bazılar en büyük etkisini davranışı yapan üzerinde gösterir, ama bir kısmı bunun ötesinde öğretmeni, sınıfın tümünü ve dersi olumsuz etkiler. Hatta bazı olumsuz davranışlar, okula ve aileye önemli zararlar verir
    İstenmeyen davranışların bir kısmı, bozucu davranış değil, ona yöneltici davranış olarak görülürler. Kitap-defter gibi ders araçlarını getirmeme, eşofmanını-spor ayakkabısın unutma, ödevini tamamlayamama, sınıf etkinliklerinden uzak durma, bunlar arasında sayılır. Öğretmen bunları önemsiz görüp gözardı etmemelidir. Bunlar, öğrencinin gelişimi açısından amaçlara ulaşmayı engelleyici olduğu kadar, bir iki basamak sonra istenmeyen diğer bozucu davranışları kolaylaştırır, onların nedeni olurlar.
   Hayalleme de istenmeyen bir davranıştır. Bazı öğrenciler sınıfta öğretmenin gözünün içine bakarak onu dinliyor gibi görünür, ama aklı başka yerde olur. Bu durum, öğrencinin anlamsız, boş bakışlarından belli olabileceği gibi, öğretmenin bilerek söylediği bazı yanlış bilgilere, sözlere tepki verip vermemesiyle de belli olabilir.
   Temizlik ve görgü kurallarına uymama, kırıcı ve küfürlü konuşma, başka işlerle ilgilenme, başkalarını rahatsız etme, arkadaşlarının dinlenmesini veya çalışmasını engelleme, arkadaşlarına hatta öğretmene kaba ve saygısız davranma, derste sık rastlanabilen istenmeyen davranışlardır.
   Okula geç gelme ve nedensiz devamsızlık, kaynakların kötü kullanımı sonucunu doğuran önemli bir istenmeyen davranıştır. Sınavlarda hile yapmak da böyledir. Sağlığı bozucu alışkanlıklar sigara ve ilaç kullanımı, istenmeyen davranışların önemlilerindendir. Uyuşturucu ilaç alanların nabzı ve kan basıncı artar, esneme, uykusuzluk, kolay heyecanlanma, tat duygusu yitimi, üşüme ve deride soğukluk görülür, çabuk öfkelenir, kaygılı, mutsuz ve duygusuz olurlar.
   İstenmeyen davranışların farkına varmak için öğrencileri tanımak, onlardaki günlük değişimleri görebilmek gerekir. Bu, öğretmenin sınıfta her an öğrencileri görebilecek bir konum seçmesine, dikkatli gözetimine, onlarla ilgilenmesine, sıralar arasında gezinerek onlara yakın durmasına, onları etkinliklere sık sık katmasına bağlıdır. Öğretmenler, sınıfı bir bütün olarak görür ve bireysel özellikleri ayırt edemezse öğrencideki günlük değişimleri de fark edemezler.
   Öğretmen, hangi davranışın nerede nasıl yapıldığında uygun, nerede ve nasıl yapıldığında uygun olmadığı konusunda öğrencileri bilgilendirmeli, bu konuda onlara işaretler, ipuçları vermelidir. Eğer öğrenci öğretmenin hiçbir tepkide bulunmayacağını biliyorsa, kitap-defter getirmeme veya arkadaşını rahatsız etme gibi istenmeyen davranışları sürdürecektir.
   İyi davranış, yalnızca karşısındakini mutlu etmek için değil, belli bir durumda kendini rahatsız hissetmemek için de yapılır. Okul gezisine yiyecek getirmeyi unutarak gelen bir arkadaşının karşısında yemeğini yiyen öğrenci, yiyeceğinin bir parçasını ona vermekle kendini daha iyi hissedebilecektir.

KAYNAK: Prof. Dr. Hüseyin BAŞAR, Sınıf Yönetimi, Öğretmen Kitapları Dizisi, MEB Yayınevi-1999

 

9/8/2008 | Kategori: Sınıf Yönetimi | Yorum (0) | Yorum Yaz
Kalıcı Bağlantı | Arkadaşına Gönder

Önceki Sayfa | : | Sonraki Sayfa